Deboektant

Ruim 50

Een nieuwe uitgave van de Werkgroep Dialecten Hoeksche Waard. In dit in rood kunstleder gebonden boek, getiteld: ‘Hoekschewaerse durrepetocht’, werden verhalen, verhandelingen, vraaggesprekken, gedichten en een toneelstuk opgenomen. Uitgeverij Deboektant Klaaswaal heeft gemeend bij het boek een CD te moeten uitgeven waarop een 16 tal verhalen staan die door diverse inwoners van de Hoeksche Waard worden voorgelezen. De CD werd opgenomen in de geluidsstudio van Macro Videoproducties te Numansdorp. Het boek werd rijk geïllustreerd met foto’s die de verhalen ondersteunen.

Hoekschewaerse Durrepetocht is het derde boek in deze bijzondere reeks. Eerder verschenen al het Hoekschewaards woordenboek, eveneens samengesteld door de Werkgroep Dialecten Hoeksche Waard, en Zegen deze spijze, over de eet- en drinkgewoonten op ons eiland, dat werd geschreven door Piet de Zeeuw. De titel ‘Hoekschewaerse Durrepetocht’ herinnert aan vroeger tijden, toen er nog strenge winters waren zodat er een schaatstocht kon worden georganiseerd die vele dorpen en buurtschappen in de Hoeksche Waard aandeed. De CD bevat zowel mannelijke als vrouwelijke stemmen en vormt een selectie verhalen die ook in het boek voorkomen. Het gesproken dialect werd op CD vastgelegd in de wetenschap dat er steeds minder mensen zijn die het Hoekschewaerse dialect nog spreken. Het woordenboek, de laatste uitgave en de CD vormen een bijzonder document waarvoor de Werkgroep Dialecten Hoeksche Waard zich dan ook jarenlang heeft ingezet. Traditioneel werd het Hoekschewaards door de dialectwerkgroep in drie grote dialectgebieden opgedeeld: het Beijerlandse westen, het oosten en het midden. Criteria hiervoor waren de uitspraak van ui, e ij en de aai (in namen als Aoi en Maaike). Uitzonderingsposities waren er voor de dialecten van ’s-Gravendeel en Oud-Beijerland. Deze oude indeling blijft gehandhaafd, zij het wel dat midden en oost samengevoegd zijn onder een grote noemer ‘Oosthoekschewaards’. De indeling luidt nu als volgt: Westhoekschewaards, Oosthoekschewaards en ’s-Gravendeels. Iedere afdeling wordt in dit boek voorafgegaan door een kort hoofdstuk met karakteristieke kenmerken. Ook op de CD staat een mooi voorbeeld, dat goed laat horen hoe verschillend het dialect op het eiland kan zijn. In ‘Een klain verhaoltie’ laat verteller Chris den Boer horen hoe dit klinkt in Goudswaard. Het zelfde verhaaltje, maar nu vertelt in het Midden-Hoekschewaards door Wim Reedijk wordt direct al heel anders geschreven: ‘Een klaain verhaoltie’ en klinkt totaal afwijkend.

Inmiddels is door Omroep Hoeksche Waard hard gewerkt aan het digitaliseren van klankbeelden van in vroeger jaren gemaakte bandopnamen van dialectensprekers en –spreeksters, om die, in samenwerking met de werkgroep dialecten, voor radio, en mogelijk ook voor tv-uitzendingen, geschikt te maken. Van die vraaggesprekken is ook een kleine selectie opgenomen in dit boek. Ter afsluiting is een eenakter opgenomen, geschreven door Nel Andeweg uit Zuid-Beijerland en vertaald door de werkgroep dialecten, die inmiddels al verscheidene malen met succes is opgevoerd.

Met zowel boek als CD werd weer een stukje Hoekschewaards erfgoed voor het nageslacht vastgelegd. In het boek zijn achter de namen van de auteurs de plaatsnamen aangegeven waar zij, voor wat betreft hun dialect, ‘gekipt en gebroeid’ zijn, dus waar zij hun ‘moerstaal’ leerden. De hoofdstukken waaraan een sterretje is toegevoegd bevinden zich op de bijgeleverde CD.

Boek inclusief CD zijn tegen € 39,95 te koop bij boekhandel.